Fietsgebied Belgisch Limburg; ‘De Kempen’



De Limburgse KempenBelgisch Limburg

1) Introductie fietsgebied Limburgse Kempen

2) Waar kan je het beste opstappen in de Limburgse Kempen (De Fiets Onthaal Servicepunten)

3) Nationaal Park De Hoge Kempen

4) Het Mijnverleden van de streek + bezienswaardigheden

5) Streekproducten Limburgse Kempen

6) Fietsvriendelijke cafés en Fietsvriendelijke logies

1) Introductie fietsgebied Limburgse Kempen

Gebiedskenmerken: (klik hier voor uitleg over de pictogrammen)

Gebied met heide
Gebied met Nationaal Park
Gebied met vlak terrein
Gebied met bos

De Limburgse Kempen ligt in het noorden van Limburg en maakt deel uit van het Kempens Plateau. Dat grenst in het oosten en het noordoosten aan de Maasvallei en stuit in het westen op de zijrivieren van de Schelde. Het landschap van de

Fietsknooppunten kaart Limburg

Fietsknooppunten kaart Limburg

Kempen kenmerkt zich door uitgestrekte natuurgebieden met heide, bossen, vijverlandschappen, vennen en landduinen. Maar ook door historische stadjes met een rijk cultureel verleden. Hier ligt ook het Nationaal Park de Hoge Kempen, het eerste nationale park van Vlaanderen.

Eeuwen geleden bestond de Kempen uit loofhoutbossen. Door overexploitatie veranderde het landschap in uitgestrekte heidevlakten. Deze ‘woeste gronden’ werden grotendeels getemd voor de landbouw dankzij het gebruik van kunstmest. Gronden die niet geschikt waren voor gewassen, werden in de 18de en 19de eeuw beplant met grove dennen die onder andere gebruikt werden voor de mijnindustrie. Die was er toen al volop in het huidige Wallonië.

De uitgestrekte heidevelden waren ook geschikt voor militaire kampen en industriële activiteit. Aan het eind van de 19de eeuw vestigden zich hier diverse metaalverwerkende fabrieken en naderhand ook logistieke bedrijven en ondernemingen uit de auto-industrie. Naast ruimte waren er in de Limburgse Kempen nu eenmaal ook veel goedkope arbeidskrachten voorhanden.

tussen 1917 en 1939 veranderden de steenkoolmijnen het uitzicht van de regio ingrijpend. Het zuidelijke deel van de Kempen ontwikkelde zich tot de Mijnstreek. Het noordelijke deel behield zijn rijkdom aan natuurschoon. Het stijgende olieverbruik in de jaren vijftig en structurele economische problemen lagen aan de basis van de kolencrisis. In 1966 sloot de eerste mijn, de mijn van Zwartberg, zijn deuren. Sindsdien zijn sommige gebouwen op de mijnsites deels afgebroken, andere beschermd en nog andere kregen een nieuwe invulling. In deze mijnbuurten kan je vandaag de dag genieten van een multiculturele sfeer. Je vindt er gezellige straten met mediterrane restaurantjes en gebedshuizen.

Vandaag de dag inspireert de Limburgse Kempen. Kunstenaars, designers en architecten transformeren droge zandkorrels, bossen en zelfs het mijnverleden tot kunst. In het Klankenbos in Neerpelt produceren hedendaagse kunstwerken klanken

door regen, wind, water en zon. Uniek in Europa. In deze regio stellen kunstenaars hun werken tentoon in beeldentuinen. Het glazen huis in Lommel toont hoe zand verandert in glaskunst en op C-Mine in Genk huisvesten de mijngebouwen tegenwoordig ateliers van bekende designers en ontwerpers.

Het fietsroutenetwerk Limburg wordt erg gewaardeerd.

Belgisch Limburg

De provincie Limburg werd eind 2009 voor de vierde keer op rij tot populairste fietsprovincie van België verkozen. De Limburgse Kempen is een fietsregio voor het hele gezin. Hier zijn de paden vlak en biedt de natuur heel wat afwisseling. Zonder op je adem te trappen, fiets je in de schaduw van bossen en bomen, door heidevlakten en langs romantische Kempense kanaaltjes met dobberende bootjes. Onderweg verpoos je in een rustig fietscafé en proef je van de lokale streekbieren. Alle fietsroutes van het fietsroutenetwerk zijn met elkaar verbonden via een systeem van knooppunten. Elk knooppunt heeft een apart nummer. De weg naar een knooppunt wordt duidelijk aangegeven door genummerde bordjes welke langs de fietsroutes staan opgesteld. De fietsknooppunten kaart op schaal 1:65.000 geeft een volledig overzicht van het Limburgse fietsknooppunten netwerk. De fietskaart vermeldt alle routes, de knooppunten met onderlinge afstanden, straatnamen, stations, parkings, fietsonthaal- en servicepunten, centrumverbindingen, bezienswaardigheden, wandelstartplaatsen, picknickplaatsen, hellingen, veerponten en onverharde wegen. De kaart bevat ook een fietsinfoboekje met info over de faciliteiten van het fietsroutenetwerk en fietsvriendelijke cafés en logies.

2) Waar kan je het beste opstappen in de Limburgse Kempen (De Fiets Onthaal Servicepunten)

Starten aan de fietstocht. Dat doe je het best op een fietsonthaal- en servicepunt (FOS) Hier parkeer je veilig je auto en zit je meteen op het fietsroutenetwerk. Je vindt hier ook alle fietscomfort: van een fietsenstalling, picknickplaats, fietscafé en sanitaire voorzieningen tot een volledige fietsherstelplaats en fietsverhuur. Het centrale punt is de fietskiosk met weerstation, digitaal infoscherm, fietsmateriaal, brochures en een compressor. Tijdens het fietsseizoen van 1 april tot 30 september zijn de fietsonthaal- en servicepunten dagelijks open van 10:00u tot 18:00u. Ook in het weekend en op feestdagen.

– Fietsonthaal- en servicepunt De Paalse Plas(tussen knooppunt 330 en 345) Holststraat 85, 3583 Beringen (Paal) / telefoon (+32) 11 37 86 84

– Fietsonthaal- en servicepunt Kattevennen (tussen knooppunt 30 en 73) Domein Kattevennen, Planetariumweg 18, 3600 Genk / (+32) 89 65 55 55

-Fietsonthaal- en servicepunt De Soeverein (tussen knooppunt 230 en 232) Sportveldenstraat 10, 3920 Lommel / (+32) 11 54 84 00

– Fietsonthaal- en servicepunt Meeuwen – Gruitrode (tussen knooppunt 31 en 32) Fietskiosk; Royerplein 1, 3670 Meeuwen – Gruitrode / (+32) 89 85 59 46 | Fietsverhuur; Orshof, Heymansweg 2, 3670 Meeuwen – Gruitrode / (+32) 89 81 08 00

– Fietsonthaal- en servicepunt Landelijk Ontmoetingscentrum Breugelhoeve (tussen knooppunt 6 en 207) Weyerstraat 1, 3990 Peer / (+32) 11 63 13 31

Belgisch Limburg

3) Nationaal Park De Hoge Kempen

Het Nationaal Park Hoge Kempen is het enige nationale park van Vlaanderen. Het strekt zich uit over Dilsen-Stokkem, Zutendaal, Maasmechelen, Genk, As en Lanaken. Met zijn 5700 hectare puur natuur staat het park garant voor dagenlang fietsplezier. Je vindt er paarse heidevlakten, bossen, vijver-, ven, en veengebieden, rotsen, hoge toppen, en zeldzame planten en dieren. In het oosten zorgt de Maas voor een 60 meter diepe vallei en een reliëfrijk decor. Het Nationaal Park Hoge Kempen ontdek je het best via een van de vijf lokale toegangspoorten met infopunt, parking, brasserie en bijkomende attracties: Lieteberg in Zutendaal, Kattevennen in Genk, Station As in As, Pietersheim in Lanaken en Mechelse Heide in Maasmechelen. Je kan er ook een tocht boeken met Ranger.

Toegangspoort Lieteberg (Zutendaal)

Deze toegangspoort heeft als thema De Microkosmos. Hier vindt je het bijen- en insectencentrum en het allereerste blotevoetenpad van Vlaanderen. Het bijen- en insectencentrum toont je de belangrijke relaties tussen mens en insect. Je leert waarom leven zonder insecten nagenoeg onmogelijk is. Het museum daagt je ook uit om de atletische eigenschappen van insecten te overtreffen.  Adres toegangspoort Lieteberg en het bijen- en insectencentrum: Zuurbroekstraat 16, 3690 Zutendaal / (+32) 89 25 50 60

Toegangspoort Kattevennen (Genk)

Deze toegangspoort heeft als thema De Macrokosmos. In het Europlanetarium bekijk je sterren en planeten. Er is een bezoekersonthaal met themawinkel rond ruimtevaart en sterrenkunde, een moderne taverne en een interactieve tentoonstelling. Adres Toegangspoort Kattevennen en het Europlanetarium: Planetariumweg 18/19, 3600 Genk / (+32) 89 65 55 55

Toegangspoort Station As (As)

Deze toegangspoort heeft als thema Het Wiel. De wielen van de vroegere kolentreinen en van de duizenden fietsers die hier tegenwoordig passeren. In Station As maak je een toeristische treinrit door de Hoge Kempen naar Eisden. Het fietsroutenetwerk leidt je hier tot in het Nationaal Park. De weidse heidevelden van vroeger hebben hier hoofdzakelijk plaatsgemaakt voor uitgestrekte dennenbossen en grote akkers. Je vindt ook een 31 meter hoge uitkijktoren met uitzicht over het Nationaal Park De Hoge Kempen. De toren is een replica van de boortoren waarmee André Dumont in 1901 de Kempische steenkool in As ontdekte. De toren is gratis begaanbaar. Naast de uitkijktoren kan je ook een nostalgische treinrit maken over het oude kolenspoortraject Waterschei-As-Eisden. Voor de dienstregeling en openingstijden kijk op www.kolenspoor.be . Adres toegangspoort Station As, uitkijktoren en trein: Stationstraat 124, 3665 As / (+32) 89 62 28 67

Toegangspoort Pietersheim (Lanaken)

Toegangspoort Pietersheim is de ideale toegangspoort voor gezinnen met kinderen. Er is een grote speeltuin voor alle leeftijden en een kinderboerderij. In het bezoekerscentrum van de gerestaureerde waterburcht vind je alle info over het Nationaal Park en een doe-tentoonstelling over de natuur. Adres toegangspoort Petersheim: Neerharenweg 12, 3620 Lanaken.

– Toegangspoort Mechelse Heide (Maasmechelen)

Deze toegangspoort is bij uitstek geschikt voor de wandelaar. Talrijke wandelroutes leiden de wandelaar door de uitgestrekte heidevelden van het Nationaal Park Hoge Kempen. Van half augustus tot half september staat de heide volledig in bloei. Adres toegangspoort Mechelse Heide: Jozef Smeetslaan 280, 3630 Maasmechelen

Belgisch Limburg

4) Het Mijnverleden van de streek + bezienswaardigheden

Nadat André Dumont in As de eerste Limburgse steenkool ontdekte, veranderde het uitzicht van deze regio definitief. De terrils met hun unieke fauna en flora, de imposante mijntorens en oude mijngebouwen, maar ook de mijncités, gebedshuizen, multiculturele bevolking en mediterraanse restaurants: ze geven de mijngemeenten Beringen, Genk, Heusden-Zolder en Houthalen-Helchteren vandaag de dag nog altijd een aparte sfeer.

Eén van de best bewaarde mijnsites van de regio met het grootste aantal beschermde gebouwen is de mijnsite Beringen. Hier krijgt de bezoeker een goed beeld van het voormalige leven in en rond de mijn. Het patrimonium bestaat uit schachtbokken, douchezalen en een kolenwasserij. Op het mijnterrein zie je de nieuwe en de oude ‘mijnteril’ of steenberg. De kerken, gebedshuizen en het park van de directeur zijn zeker een bezoek waard.

Het Vlaams Mijnmuseum

Het Vlaams mijnmuseum vertelt je het verhaal van de mijnwerker en de mijnontginning. Een nagebouwde pijler illustreert het werk ondergronds, een maquette met klank- en lichtspel de bovengrondse activiteiten. Enthousiaste gidsen vertellen honderduit. Met het arrangement ‘Op pad met een mijnwerker’ neemt een oud-mijnwerker je kinderen een dag lang onder zijn hoede. Zo beleven ze zelf een doorsnee werkdag in een echte mijn. Adres Vlaams Mijnmuseum: Koolmijnlaan 201, 3582 Beringen, www.steenkool.be / (+32) 11 42 15 52

Mijnsite Winterslag / C-Mine

Alle overgebleven mijngebouwen op deze mijnsite zijn beschermd. Opvallend zijn de gevels van de directie- en kaderburelen, de badzalen in neo-Vlaamse renaissancestijl en de zuidelijke badzaal op de hoek met de Noordlaan. Rond de oudste en de jongste schachtbok van Limburg staan de voormalige ophaalmachinegebouwen, de elektrische centrale, het magazijn en de oude paardenstallen uit 1919. Onder de naam C-Mine biedt het complex onderdak aan creatief talent. Adres C-Mine: Coppéelaan 91, 3600 Genk / (+32) 89 65 44 80

Terrilwandeling Heusden-Zolder

Een beleving die geen enkele toerist mag missen. De mijnterril van Heusden-Zolder is een geklasseerd natuurreservaat op de westrand van het Kempens plateau. De terril torent 155 meter boven de zeespiegel uit en schenkt je een kilometersver uitzicht. Door de leem en mineralen in de bodem groeien hier zeldzame planten. Een 2,5 kilometer lang bewegwijzerd wandelpad brengt je tot op de top van de terrils. Fietsparking en picknickbanken nodigen uit tot de klim. Boven staat een spotter, een periscoopachtig kijktoestel dat je 360 graden kan draaien. Zo neem je het omringende landschap volledig in je op. Adres Terrilwandeling Heusden-Zolder: Halstraat z/n 3550 Heusden-Zolder

5) Streekproducten Limburgse Kempen

De Limburgse Kempen is een uitgelezen regio voor wie graag bieren proeft. De regio telt vier ambachtelijke brouwerijen. Een andere Kempense specialiteit is de hartelijke boekweitpannenkoek die in veel eetgelegenheden vast op het menu staat. Vroeger beschouwde men de boekweitkoek als eten voor de arme mensen. Vandaag de dag is het een voedzame lekkernij. Proef de pannenkoek met stroop of met spek. Liefhebbers van de mediterrane keuken halen hun hart op in de voormalige mijngemeenten. Hier vind je authentieke Griekse, Italiaanse, Turkse en Marokkaanse restaurants, maar ook Poolse eethuizen.

Brouwerijen

De Limburgse Kempen heeft vier ambachtelijke brouwerijen waaronder twee familiebrouwerijen, een trappistenbrouwerij en een kasteelbrouwerij. Zij brouwen onder andere Martens Pils, Seizoens, Pax pils, Limburgse witte en Bosbier. De vier brouwerijen zijn samen goed voor meer dan 23 streekbieren. Je proeft de bieren in de vele (fiets)cafés.

St. Benedictusabdij De Achelse Kluis (fietsknooppunt 217)

Het authentieke trappistenbier wordt sinds 1998 gebrouwen. In de herberg kan je het proeven van het vat. Sinds 2001 is de Achel “8” ook op de fles verkrijgbaar. Adres St. Benedictusabdij De Achelse Kluis: De Kluis 1, 3930 Hamont-Achel / www.achelsekluis.org / (+32) 11 80 07 60

Kasteelbrouwerij Ter Dolen (tussen fietsknooppunten 309 en 76)

Middeleeuws kasteeldomein met hypermoderne brouwerij. Hier komen de Ter Dolen Blond, Ter Dolen Donker, Ter Dolen Tripel en Ter Dolen Kriek tot leven. Je proeft ze in het brouwerijcafé. Tijdens een rondleiding van 45 minuten ontdek je de geheimen van het brouwen en van de geschiedenis van het kasteel De Dool. Adres Kasteelbrouwerij Ter Dolen: Eikendreef 21, 3530 Houthalen-Helchteren / www.terdolen.be / (+32) 11 60 69 99

Bocholter Brouwerijmuseum (In de driehoek van fietsknooppunten 211, 214 en 7)

Het Bocholter Brouwerij Museum is het grootste brouwerijmuseum van Europa. Het bevindt zich in het historische Brouwershuis, recht tegenover de gistingstanks van Brouwerij Martens. Hier brouwde de familie Martens van 1758 tot midden 19de eeuw. Vandaag is het een multifunctioneel museum van 40

00 m2 groot. Adres Bocholter Brouwerij Museum: Dorpsstraat 53, 3950 Bocholt / www.bocholterbrouwerijmuseum.be / (+32) 89 46 04 94

6) Fietsvriendelijke cafés  en Fietsvriendelijke logies

Fietscafés zijn op maat van de fietsers. Je herkent ze aan het label tegen de buitenmuur. Deze cafés liggen op maximaal 1 kilometer van het fietsroutenetwerk. Naast drankjes en een (kleine) snackkaart vind je er een goede fietsenstalling, schone toiletten, een EHBO-kit en een fietsreparatieset. Fietslogies liggen op maximaal 5 kilometer van het fietsroutenetwerk. Je vind hier, net als bij de fietscafés, alles wat een fietser nodig heeft. ‘s Morgen serveert de gastheer of gastvrouw een krachtig fietsersontbijt.

Bij de fietsknooppunten kaart Limburg is een boekje gevoegd waarin alle fietsvriendelijke cafés en fietsvriendelijke logies staan beschreven. Daarnaast staat alle noodzakelijke toeristische informatie in het boekje dat je nodig hebt om een geslaagd dagje fietsen te plannen.

Om de fietsknooppunten kaart Belgisch Limburg te bestellen klik hier.